পাঠ 2 কপৌ কু কু
পাঠভিত্তিক ক্রিয়া-কলাপ ১। কওঁ আৰু লিখো আহা
ক) মেজি কোনটো বিহুত সাজে ?
Jonakaxom is reader-supported. If you purchase through a link on my site, I may earn a commission. Disclosure Policy
উ: মাঘ বিহুত মেজি সাজে
খ) ল’ৰাহঁতে পথাৰলৈ কিয় গৈছিল?
উ:ল’ৰাহঁতে মেজি সাজিবলৈ নৰা আনিব বুলি পথাৰলৈ গৈছিল ৷
গ) কাক দেখি ল’ৰাহঁতৰ কপৌ কু কু খেলিবলৈ মন গৈছিল?
উ: ল’ৰাহঁতে এজোপা বগৰী গছত এহাল কপৌ চৰায়ে ৰুণ দি থকা দেখা পাইছিল৷ সিহতক দেখি চৰাইহাল উৰি গৈছিল ৷ তাকে দেখি ল’ৰাহঁতৰ কপৌ কু কু খেলিবলৈ মন গৈছিল ৷
ঘ) কপৌজনীয়ে কি কথা কৈ পুখুৰীৰ পৰা ওলাই দৌৰিছিল?
উ:
ঙ) বজাৰ পুখুৰীত কোনে গা খুব বিচাৰিছিল?
উ:
চ) পুখুৰীটো কিয় ডাঙৰ কৰিছিল?
উ:
২। খেলটোত কোনে গাইছে লিখোঁ আহা-
ক) বোকা আছে পানী আছে, কেনেকৈ যাম?
উ:
খ) ইমান ইমান পানী …….
উ:
গ) পদুম ফুলৰ চকা…….
উ:
৩। ‘কপৌ কুকু’ খেলটো এটা ক্রমত খেলা হয়। সেই ক্রমৰ লগত সংগতি ৰাখি তলৰ পৰ্যায়বোৰ, সঠিক ক্রমত নম্বৰৰ সৈতে আঁচ টানি মিলোৱা-
‘কপৌ কুকু’ খেলটোৰ সঠিক ক্রম তলত দিয়া ধৰণে হ’ব:
১. ল’ৰাহঁতে ইজনে সিজনৰ হাত ধৰি ঘূৰণীয়াকৈ থিয় হোৱা।
(খেল আৰম্ভ কৰাৰ বাবে প্ৰথমে ল’ৰাবোৰে বৃত্ত আকাৰে হাত ধৰি থিয় হয়।)
২. এজন খেলুৱৈক কপৌ হিচাপে বাছনি কৰা।
(বৃত্তটোৰ মাজত ‘কপৌ’ হিচাপে এজন খেলুৱৈ বাছনি কৰা হয়।)
৩. কপৌটোরে পাত এখিলা পেলাই পুখুৰীটো ডাঙৰ কৰা।
(কপৌটোৱে পাত পেলাই পুখুৰীটো ডাঙৰ কৰে বুলি কল্পনা কৰি ঘেৰটোৰ পৰা ওলাবলৈ চেষ্টা কৰে।)
৪. কপৌরে লগৰীয়াহঁতে হাতে হাতে ধৰি সজা ঘেৰটোৰ মাজলৈ যোৱা।
(কপৌটোৱে ঘেৰটোৰ মাজত সোমাই লগৰীয়াবোৰে হাত ধৰি ৰখা বৃত্তটোৰ মাজলৈ যোৱাৰ চেষ্টা কৰে।)
৫. ঘেৰটোৰ মাজৰপৰা কপৌটো বাহিৰলৈ ওলাই দৌৰ মৰা।
(শেষত কপৌটোৱে ঘেৰটোৰ পৰা বাহিৰলৈ দৌৰ মাৰে আৰু খেলটো শেষ হয়।)
উ: সঠিক ক্রম:
- ৪ → ২ → ৫ → ১ → ৩
৪। তলৰ প্ৰশ্নবোৰৰ শুদ্ধ উত্তৰটো বাছি উলিয়াই সঠিক চিনটো ৰঙেৰে পূৰ কৰা।
শুদ্ধ উত্তৰবোৰ হ’ল:
খেলখনৰ পুখুৰীটো-
- (ক) মনে সজা
- (খ) হাতে-হাত ধৰি সজা
- (গ) বোকা পানীৰ
- (ঘ) গছৰ পাতেৰে সজা
উ: (খ) হাতে-হাত ধৰি সজা
(কপৌ কুকু খেলত ল’ৰাবোৰে হাত ধৰি ঘূৰণীয়াকৈ থিয় হৈ পুখুৰীটো সাজে।)
পুখুৰীটো কেনেকৈ ডাঙৰ কৰিছিল-
- (ক) খান্দি
- (খ) হাতবোৰ খুলি দি
- (গ) গছৰ পাত পেলাই
- (ঘ) বেজি পেলাই
উ: (গ) গছৰ পাত পেলাই
(কপৌটোৱে পাত পেলাই পুখুৰীটো ডাঙৰ কৰে বুলি কল্পনা কৰে।)
ভাষা অধ্যয়ন ৫। ক) বাওঁফালৰ হোৱা অৰ্থৰ লগত সোঁফালৰ নোহোৱা অর্থ মিলাওঁ আহা
উ:
বাওঁফাল (Left Side) | সোঁফাল (Right Side) |
---|---|
ধোবা | নোধোবা |
যাওঁ | নাযাওঁ |
দিব | নিদিব |
গাব | নাগাব |
চুব | নুচুব |
খেলিব | নেখেলিব |
খ) তলৰ শব্দবোৰ ব্যৱহাৰ কৰি একোটাকৈ বাক্য সাজা-
কপৌ, পুখুৰী, ভুৰুংকৈ, চকা, পথাৰ, কাণ
উ:
- কপৌ: ৰাতিপুৱা গছৰ ডালত কপৌটোৱে মধুৰ সুৰেৰে কুউ কুউ কৰি মাতিছে।
- পুখুৰী: গাঁৱৰ মাজত থকা পুখুৰীটোত ল’ৰা-ছোৱালীবোৰে গা ধুই আছে।
- ভুৰুংকৈ: হঠাতে বতাহত দুৱাৰখন ভুৰুংকৈ খুলি গ’ল।
- চকা: ৰাস্তাত এখন চকা গাড়ী ৰৈ থকা দেখিলোঁ।
- পথাৰ: হালধিৰে সোণোৱালী হৈ থকা পথাৰখন দেখিবলৈ বৰ ধুনীয়া।
- কাণ: কুকুৰটোৱে কাণ দুখন জোকাৰি মোৰ ফালে চালে।
গ) আঁচ টানি মিলাওঁ আহা-
উ: উদাহৰণঃ- কপৌৱে ৰুণ্ দিয়ে।
আঁচ টানি শব্দযোৰ মিলোৱা হ’ল:
প্ৰাণী/চৰাই | কৰা কাৰ্য্য |
---|---|
পাৰ চৰায়ে | ৰুণ্ দিয়ে |
কুকুৰাই | ডাক দিয়ে |
কুৰুৱাই | ৰাৱ পাৰে |
৬। আলোচনা কৰোঁ আৰু লিখোঁ আহা –
“বাকীবোৰে হয়ভৰ দি ক’লে- “পথাৰখনলৈ গৈ ‘কপৌ কুকু’ খেলোঁ ব’লা।”
ক) সিহঁতে বগৰীজোপাৰ তলত নেখেলি পথাৰখনলৈ কিয় খেলিবলৈ গ’ল বুলি ভাবা।
উ: সিহঁতে বগৰীজোপাৰ তলত নেখেলি পথাৰখনলৈ খেলিবলৈ গৈছিল কাৰণ:
- বগৰী গছ কাঁইটীয়া – বগৰী গছত কাঁইট থাকে, যাৰ বাবে তাত বহিলে বা খেলিলে শৰীৰত আঘাত পোৱাৰ সম্ভাৱনা থাকে।
- পথাৰখন মুকলি আৰু বহল – পথাৰত ঠাই বেছি, সৰহ ল’ৰা-ছোৱালীয়ে একেলগে ধেমালি কৰিব পাৰে।
- ধেমালিৰ সুবিধা – পথাৰত গছ-গছনি নথকাৰ বাবে দৌৰিবলৈ, খেলিবলৈ বা “কপৌ কুকু”ৰ দৰে দলবদ্ধ খেল খেলিবলৈ সুবিধাজনক।
খ) বগৰী গছৰ দৰে কেইবিধমান কাঁইটীয়া গছৰ নাম লিখা।
উ:
১. কেকটাছ গছ
২. নেমু গছ
৩. গোলাপ
এই গছবোৰৰ ডাল বা কাণ্ডত কাঁইট থাকে, যিয়ে মানুহ বা জীৱ-জন্তুৰ বাবে বিপদজনক হ’ব পাৰে।
৭। দফাটো পঢ়ি তলৰ প্ৰশ্নবোৰৰ উত্তৰ লিখা-
ক) জর্জ আইজাৰৰ জন্ম ক’ত হৈছিল?
উত্তৰ: জর্জ আইজাৰৰ জন্ম জার্মানীত হৈছিল।
খ) আইজাৰে ভৰিখন হেৰুওৱাৰ পাছতো কিদৰে খেলিছিল?
উত্তৰ: আইজাৰে কাঠৰ ভৰি লগাই অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল আৰু ছটাকৈ পদক জয় কৰিছিল।
গ) কোনো কামত সফল হ’বলৈ হ’লে কি কি গুণ থাকিব লাগে?
উত্তৰ:
- সাহস (জর্জ আইজাৰৰ দৰে অসমৰ্থতাৰ মাজতো চেষ্টা কৰা)
- দৃঢ় ইচ্ছাশক্তি (কঠোৰ পৰিশ্ৰম কৰা)
- ধৈৰ্য্য (অভ্যাস আৰু উন্নতিৰ বাবে অপেক্ষা কৰা)
- আত্মবিশ্বাস (নিজৰ ক্ষমতাত বিশ্বাস ৰখা)
৮। তলৰ ছবিসমূহ চাই কোনজন খেলুৱৈ কোনবিধ খেলৰ লগত জড়িত চিনাক্ত কৰি নাম লিখোঁ আহা ৷
উ:
৯। দলত আলোচনা কৰি তলৰ খেলবোৰৰ ছবিৰ সৈতে নামবোৰ আঁচ টানি মিলাওঁ আহা।
খেলৰ নাম | বিৱৰণ |
---|---|
টেকেলি ভঙা খেল | গাঁৱত শিশুৱে টেকেলি (মাটিৰ পাত্ৰ) ভাঙি খেলা এক ৰোমন্থক খেল। |
হাউ খেল | —- |
খো-খো খেল | —- |
টাং গুটি খেল | কাঁইটীয়া গছৰ গুটি (টাং)ৰে খেলা এক পৰম্পৰাগত খেল। |
১০।’ কপৌ কু কু’ খেলটোৰ নিচিনা তোমালোকে আন কি কি খেল খেলা তাৰ এখন তালিকা প্রস্তুত কৰা।
উ:
- লুকা-ভাকু
- ডাংগুৰি খেল
- কাবাডি
- মাৰ্বল গুটি খেল
- বৰফুলী-বৰফুলী
১১। তোমাৰ পৰিচিত আন আন খেলুৱৈৰ ছবি সংগ্ৰহ কৰি আঠা লগাই খেলুবৈজনৰ নাম আৰু তেওঁ কি খেলৰ জড়িত লিখি এখন এলবাম প্রস্তুত কৰা।
(প্রকল্পৰ বাবে উদাহৰণ)
- নাম:
- খেল:
- কৃতিত্ব:
মূল কথা:
খেল-ধেমালিৰ জৰিয়তে শিশুৱে দলগত ভাৱ, শাৰীৰিক সক্ষমতা আৰু মনোবল বিকশিত কৰে। জর্জ আইজাৰৰ দৰে সাহসী ব্যক্তিত্বে আমাক প্ৰেৰণা দিয়ে যে ইচ্ছা আৰু পৰিশ্ৰমে যিকোনো অসম্ভৱক সম্ভৱ কৰিব পাৰে।
(প্রকল্পৰ বাবে ছবি সংগ্ৰহ কৰি সৃজনশীল এলবাম বনাব পাৰি!)
Join The Community
Join the completely free JonakAxom Telegram/Whatsapp Group and connect with an awesome community of rockstar individuals who are passionate about building fast, profitable WordPress sites to grow their businesses. Come say hi! 👋