অধ্যায় ১ আমাৰ চৌপাশ নতুন ওমলা গীত ৰ প্ৰশ্নোত্তৰ
পাঠভিত্তিক ক্রিয়া-কলাপ
Jonakaxom is reader-supported. If you purchase through a link on my site, I may earn a commission. Disclosure Policy
১। আলোচনা কৰোঁ আৰু লিখোঁ আহা-
ক) গীতিকাৰে গীতটিত পৃথিৱীখনক কাৰ লগত তুলনা কৰিছে?
উ: গীতিকাৰে গীতটিত পৃথিৱীখনক এখন ঘৰৰ লগত তুলনা কৰিছে ৷
খ) গীতিকাৰে আকাশখনক কাৰ সৈতে ৰিজাইছে?
উ: গীতিকাৰে আকাশখনক চালৰ সৈতে ৰিজাইছে ৷
গ) কোনে গছৰ আগৰপৰা জুমি চালে?
উ: গছৰ আগৰপৰা ৰঙা ৰদে জুমি চালে ৷
ঘ) আলি-বাট নহ’লেও কোন বেগাই আহে?
উ:আলি-বাট নহ’লেও বতাহ বেগাই আহে ৷
ঙ) ভৰি নহ’লেও কোন কোবেৰে যায়?
উ: ভৰি নহ’লেও নৈ কোবেৰে যায়।
২। গীতটোৰ আধাৰত ‘ক’ অংশৰ লগত ‘খ’ অংশ মিলাওঁ আহা-
উ:
ক | খ |
---|---|
ৰঙা ৰ’দে | চালে জুমি জুমি |
আকাশ | তাৰে চাল |
পৃথিৱী | এখন ঘৰ |
নৈ | যায় কোবেৰে |
ভাষা অধ্যয়ন
ক) গীতটিত পোৱা শব্দবোৰ শব্দজালত বিচাৰি ঘেৰ দিওঁ আহা
আলি. ঘৰ, পৃথিৱী , ৰঙা , আকাশ, বেলি
খ) উদাহৰণত দেখুৱাৰ দৰে তলৰ শন্দবোৰৰ খালী ঠাইত একোটাকৈ আখৰ বহুৱাই নতুন শব্দ সজান খেল খেলোঁ আৰু লিখোঁ আহা-
উদাহৰণ-
আকাশ , আকাৰ , প্ৰকাশ , পৰিল , পলাল , বিল আগৰ , গৰ, আৰ
৪। তলব শব্দকেইটাৰে একোটাকৈ বাক্য সাজোঁ আহা
আকাশ: আকাশখন নীলা।
পৃথিৱী: পৃথিৱীখন আমাৰ বাসস্থান।
বেলি: বেলিটোৱে পূৱ দিশত উদয় হয়।
ৰ’দ: ৰ’দত কাপোৰ শুকুৱাওঁ।
বতাহ: বতাহত গছৰ পাতবোৰ লৰে।
৫। শেষৰ ধ্বনিৰ মিল থকা শব্দ লিখাৰ খেল খেলোঁ আহা
ভাল – তাল, গাল, জাল, চাল
চাল – ভাল, তাল, গাল
আলি – নালি, ঢালি, চালি
ইমান – সিমান, খিমান, টিমান
পৰিল – সৰিল, ধৰিল, হৰিল
৬। বাঁওফালৰ শব্দবোৰৰ লগত সোঁফালৰ অৰ্থ প্রকাশক অংশটো মিলাওঁ আহা:
বাঁওফাল | সোঁফাল |
---|---|
বেলি উঠে | বেলি উদয় হয় |
বেলি পৰে | বেলি মাৰ যায় |
বতাহ আহে | বতাহ বলে / বতাহ বয় |
নৈ যায় | নৈ বয় |
- “বেলি উঠে” আৰু “বেলি উদয় হয়” একে অৰ্থ প্রকাশ কৰে।
- “নৈ যায়” আৰু “নৈ বয়” ৰ অৰ্থ একে, য’ত “বয়” শব্দই পানীৰ গতি বুজায়।
জ্ঞান-সম্প্ৰসাৰণ: ৭। ক) বিদ্যালয়ৰ চাৰিওফালৰ পৰিৱেশত দেখা বস্তুৰ তালিকা:
গছ-গছনি | ফল-ফুল | জীৱ-জন্তু | কীট-পতংগ |
---|---|---|---|
আম গছ | গোলাপ ফুল | মেকুৰী | পখিলা |
নাহৰ গছ | কলফুল | কুকুৰ | মাখি |
বনৰীয়া তুত গছ | আম | চৰাই | জোক |
বাঁহ গছ | লিচু | শিয়াল | ফৰিঙ |
খ) লগৰীয়াই লিখা আন বস্তুৰ নাম (উদাহৰণ):
- গছ-গছনি: অৰ্জুন গছ, নিম গছ
- ফল-ফুল: জবা ফুল, কমলা
- জীৱ-জন্তু: নিগনি, বাদুলি
- কীট-পতংগ: ফৰিং, জীউ গ) পৰিৱেশ ৰক্ষাত ইহঁতৰ অৰিহণা (দলীয় আলোচনা):
- গছ-গছনিয়ে:
- অক্সিজেন দিয়ে, বায়ু পৰিষ্কাৰ কৰে।
- মাটিৰ ক্ষয় ৰোধ কৰে।
- জীৱ-জন্তুৱে:
- বীজ বিয়পাই নতুন গছ জন্মাত সহায় কৰে (যেনে, চৰাই)।
- পৰাগযোগ ঘটাই ফুল-ফলৰ বৃদ্ধি কৰে।
- কীট-পতংগে:
- মাটি সাৰুৱা কৰে (যেনে, জোঁকে)।
- পৰাগযোগত অৰিহণা যোগায় (যেনে, পখিলা, মাখি)।
শিক্ষকৰ সহায়:
- আলোচনাৰ সময়ত গছ-জীৱৰ পাৰস্পৰিক নিৰ্ভৰশীলতা বুজাব পাৰে।
- উদাহৰণ দিব পাৰে: “গছ নাথাকিলে জীৱ-জন্তুৰ বাসস্থান নাথাকে।”
৮। সাঁথৰৰ উত্তৰ:
- “পেট আছে, পেটু নাই, মুখ আছে, জিভা নাই।”
➜ উত্তৰ: কলহ
- ব্যাখ্যা: কলহৰ পেট , কিন্তু পেটু নাই; মুখ , কিন্তু জিভা নাই।
- “ৰজাৰ গামোচা, তিয়াব পাৰি, শুকুৱাব নোৱাৰি।”
➜ উত্তৰ: জিভা
- ব্যাখ্যা: জিভা শুকাই নাযায় ।
- “অৰু অৰু অবু, গোটেই গাতে চকু।”
➜ উত্তৰ: আলু
- ব্যাখ্যা: আলুৰ গাত বহুতো চকু (অংকুৰ ওলোৱা ঠাই) থাকে।
৯। গীতৰ বিশ্লেষণ:
গীতৰ ডাঙৰ হৰফেৰে লিখা ফাকি দুটা:
- “এটি এটি ক্ষণ যেন মুকুতাৰে ধন, এনেয়ে হেৰুৱালে নাহে উভতি।”
- “এটি এটি ক্ষণ যেন এটি এটি পণ, এনেয়ে হেৰুৱালে নাহে উভতি।” অৰ্থ আৰু জীৱনত প্ৰয়োগ:
- মুকুতাৰে ধন: সময়বোৰ মূল্যৱান (মুকুতাৰ দৰে), কিন্তু হেৰুৱালে উভতি নাহে।
➜ জীৱনত প্ৰয়োগ: সময়ৰ সদ্ব্যৱহাৰ কৰা, প্ৰতিটো মুহূৰ্তক গুৰুত্ব দিয়া। - এটি এটি পণ: প্ৰতিটো সময়েই এটা প্ৰতিশ্ৰুতি (যেনেকৈ আমি লক্ষ্য স্থিৰ কৰোঁ)।
➜ জীৱনত প্ৰয়োগ: লক্ষ্যৰ প্ৰতি একাগ্ৰ হোৱা, সময়ক সঠিকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা। শিক্ষকৰ ভূমিকা: - ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক বুজাব লাগে যে সময় অপৰিবৰ্তনীয়—ইয়াক সজ কামত খৰচ কৰিব লাগে।
- উদাহৰণ দিব পাৰে: “পঢ়া, খেলা, আৰু সহায়কৰ্মৰ মাজত সমতুল্য সময় বণ্টন কৰা।” গীতৰ উৎস:
ড° ভূপেন হাজৰিকাৰ “গীতবলী” (সূৰ্যী হাজৰিকা সম্পাদিত, ২০১০ চনৰ সংস্কৰণ, পৃষ্ঠা ১০১)।
অতিৰিক্ত কৰ্ম:
- গীতটো শুনা: শিক্ষকে “Salem ২৪ ০৯৬” (ভূপেন হাজৰিকাৰ অডিঅ’/ভিডিঅ’)ৰ পৰা গীতটো শুনাব পাৰে।
- ক্ৰিয়াকলাপ: ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে গীতৰ ভাৱ আঁকিব বা সময়ৰ মূল্যৰ ওপৰত চুটী ৰচনা লিখিব পাৰে।
মন্তব্য: এই গীতটোৱে জীৱনৰ ক্ষণভৰুৱা সৌন্দৰ্য আৰু সময়ৰ অপৰিহাৰ্যতাৰ কথা কয়—এনে শিক্ষা শিশুৰ মনত গভীৰভাৱে প্ৰতিফলিত হ’ব লাগে।
Join The Community
Join the completely free JonakAxom Telegram/Whatsapp Group and connect with an awesome community of rockstar individuals who are passionate about building fast, profitable WordPress sites to grow their businesses. Come say hi! 👋